Φωτογραφίες: Rory Muvey
Το 2009, πριν το Downton Abbey ξεκινήσει την 15χρονη κυριαρχία του ως η καθοριστική σειρά για την αγγλική αριστοκρατία, ήταν απλώς ένα τηλεοπτικό πιλοτικό επεισόδιο που αναζητούσε τοποθεσία γυρισμάτων. «Ήταν ένας χρόνος μετά από μια παγκόσμια κρίση» θυμάται ο σκηνογράφος Donal Woods, ο οποίος επέβλεψε την εμφάνιση της σειράς σε όλη τη διάρκεια. «Εκείνη την εποχή, σκέφτηκα: μια ιστορία για πλούσιους ανθρώπους και τους υπηρέτες τους; Πώς θα μπορούσε αυτό να είναι δημοφιλές; Αλλά τι ήξερα εγώ».
Ένα πράγμα ήταν προφανές από την αρχή: Το εξοχικό κτήμα της λαμπερής οικογένειας Crawley του Downton έπρεπε να είναι μεγάλο, με μια κινηματογραφική παρουσία που αντανακλούσε όλη την μεγαλοπρέπεια και το σενάριο του Julian Fellowes. Η απόλυτη επιλογή του Κάστρου Highclere, μιας εξοχικής κατοικίας του 19ου αιώνα στο Χαμσάιρ, μετέτρεψε ένα ήσυχο αρχοντικό σε ένα από τα πιο δημοφιλή αγγλικά κτήματα στον κόσμο.
«Θέλαμε ένα σπίτι που να ήταν μεγαλοπρεπές και να προβάλλει την εξουσία της αριστοκρατίας της εποχής του» λέει ο Gareth Neame, μακροχρόνιος συμπαραγωγός και συνδημιουργός του Downton Abbey. «Ανακατασκευασμένο τη δεκαετία του 1840, το Highclere συμβολίζει τη δύναμη της Βρετανικής Αυτοκρατορίας και της ελίτ των γαιοκτημόνων. Αυτό το μεγαλείο και η αυτοπεποίθηση το έκαναν τέλειο ως Downton Abbey. Είναι πραγματικά ένας πρωταγωνιστικός χαρακτήρας – είναι η ενοποιητική παρουσία της σειράς».
Στην αρχή, η δημιουργική ομάδα δεν είχε κατά νου κάποια τοποθεσία γυρισμάτων. «Επικεντρωθήκαμε στην ιστορία και τους χαρακτήρες» λέει ο Neame για τον εαυτό του και τον Julian Fellowes, τον δημιουργό, συγγραφέα και συμπαραγωγό της σειράς. «Αλλά μόλις έγινε πραγματικότητα, το Highclere ήταν το πρώτο σπίτι που σκεφτήκαμε».
Ο Neame γνώριζε το κτήμα, την ιστορική έδρα των Κόμητων του Carnarvon, επειδή το είχε επισκεφτεί σε προηγούμενες διακοπές. Εκείνη την εποχή, συμμετείχε σε μια ξενάγηση στην Αιγυπτιακή Έκθεσή του, η οποία περιελάμβανε αντικείμενα που είχε συγκεντρώσει ο 5ος Κόμης, ένας Αιγυπτιολόγος που είχε βοηθήσει στη χρηματοδότηση της ανακάλυψης του τάφου του βασιλιά Τουταγχαμών. «Το μουσείο βρισκόταν στο υπόγειο και ήμουν ένα από τα περίπου τρία άτομα που το επισκέφτηκαν εκείνη την ημέρα» λέει. «Το Highclere δεν ήταν ένα ακίνητο στο ραντάρ πολλών ανθρώπων».
Ήταν τόσο μαγευτικό – με το μακρύ δρόμο του να ελίσσεται μέσα από τα δέντρα μέχρι που ένα χρυσό πέτρινο κάστρο εμφανίζεται σε έναν λόφο – που φαινόταν σαν το Downton να ζωντανεύει. Το αρχοντικό χρονολογείται από το 1679 και ανακαινίστηκε τη δεκαετία του 1840 από τον αρχιτέκτονα Σερ Charles Barry. Παρόλα αυτά, το συνεργείο ένιωσε την υποχρέωση να κάνει την δέουσα επιμέλεια και τελικά επισκέφθηκε σχεδόν 25 ακίνητα αναζητώντας αυτήν την κρίσιμη τοποθεσία. «Το φθινόπωρο του 2009 ανασυνταχθήκαμε και όταν ρωτήσαμε ποιο ήταν το αγαπημένο μας, όλοι είπαμε Highclere» λέει ο Woods.
Μια σκηνή στο τρέιλερ του Grand Finale δείχνει τον Λόρδο Grantham, πατριάρχη της οικογένειας Crawley, να αγγίζει το χέρι του στην πρόσοψη του κάστρου, πυροδοτώντας συζήτηση για το μέλλον του αβαείου. «Είναι μια πολύ συναισθηματική σκηνή. Και δεν ήταν γραμμένο με αυτόν τον τρόπο. Ο Hugh Bonneville το πρότεινε στην πρόβα και ήταν απίστευτα συγκινητικό» λέει ο Neame.
Όπως πάντα, τα πραγματικά δωμάτια του Highclere παρέχουν ένα πλούσιο φόντο για τη δράση, από τη βιβλιοθήκη με τις επιχρυσωμένες ράχες των βιβλίων μέχρι την τραπεζαρία, όπου οι Crawleys φιλοξενούν τον Coward (Arty Froushan) σε ένα τραπέζι στρωμένο με ασημένια κηροπήγια και εκλεκτά πορσελάνινα. «Οι ηθοποιοί μισούν τις σκηνές φαγητού επειδή τα γυρίσματα μπορεί να διαρκέσουν μια ολόκληρη μέρα με 25 χαρακτήρες, δεκάδες πλάνα» προσθέτει ο Neame.
Φυσικά, τα δωμάτια των υπηρετών στο ισόγειο είναι εξίσου σημαντικά για την αφήγηση. Δεδομένου ότι δεν υπήρχαν πλέον στο Highclere, ο Woods αναδημιούργησε τα σκηνικά του ισόγειου σε ένα πλατό βασισμένο σε εκτεταμένη έρευνα για ιστορικά κτήματα που διατήρησαν τους χώρους εργασίας τους. Ο σκηνογράφος χρησιμοποίησε την ευκαιρία για να δημιουργήσει μια ζωντανή αντίθεση μεταξύ των δύο κόσμων. «Κάτω από τις σκάλες, η ζωή ήταν μονόχρωμη: γκρι, μαύρο και κρεμ, σχεδόν σαν φιλμ νουάρ» λέει. «Στον επάνω όροφο, σε συντομία, επικρατεί μια πανδαισία τεχνικολόρ».